Bardzo doniośle obchodzone było w tym roku w Gminie Nasielsk święto upamiętniające żołnierzy podziemia niepodległościowego walczącego po zakończeniu II wojny światowej z komunistycznym i sowieckim reżimem – Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. To święto ogólnopolskie, ale dla nas – mieszkańców Gminy Nasielsk – ma ono szczególny wymiar lokalny. Bo my też mamy swoich Bohaterów Niezłomnych – Żołnierzy Wyklętych. I ku ich czci mamy właśnie od tego dnia nowe miejsce pamięci.

 

W niedzielę 1 marca o godz. 10.45 spotkaliśmy się pod krzyżem w Popowie Borowym. Przypomnijmy, iż upamiętnia on czwórkę żołnierzy Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, stanowiących samodzielny patrol należący do oddziału podporucznika Mieczysława Dziemieszkiewicza ps. „Rój”, którzy zginęli w walce w dniu 23 czerwca 1950 r. w Popowie Borowym. Byli to:
• dowódca patrolu ppor. Władysław Grudziński PS. „Pilot”,
• ppor. Czesław Wilski ps.„Zryw”, „Brzoza”,
• ppor. Kazimierz Chrzanowski ps. „Ketling”, „Wilk”,
• ppor. Hieronim Żbikowski ps. „Twardowski”, „Gwiazda”.

Najważniejsze w tym dniu były oczywiście rodziny poległych żołnierzy, które licznie przybyły na uroczystości. Wśród gości uczestniczących w uroczystości znaleźli się m.in. Pan dr Piotr Oleńczak – Pełnomocnik Wojewody Mazowieckiego ds. Kombatantów, reprezentujący Marszałka Województwa Mazowieckiego Panowie: Radosław Rybicki – Dyrektor Departamentu Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego oraz Zbigniew Czaplicki – Pełnomocnik Marszałka Województwa Mazowieckiego ds. Kombatantów, delegacja Związku Oficerów Rezerwy Rzeczypospolitej Polskiej. Władze samorządowe Gminy Nasielsk reprezentowali Zastępca Burmistrza Nasielska – Pan Andrzej Kordulewski oraz Przewodniczący Rady Miejskiej w Nasielsku – Pan Jerzy Lubieniecki wraz z radnymi. Stawiły się również delegacje placówek oświatowych i innych jednostek organizacyjnych Gminy, instytucji życia publicznego oraz poczty sztandarowe. Wartę przy krzyżu zaciągnęli harcerze z 1 Nasielskiej Drużyny Harcerzy „Błękitna Armia”.

Po wprowadzeniu do uroczystości dokonanym przez Sekretarza Nasielska – Pana Marka Maluchnika wszyscy zebrani odśpiewali „Mazurka Dąbrowskiego”, a następnie głos zabrał Zastępca Burmistrza Nasielska – Pan Andrzej Kordulewski, który w swoim wystąpieniu podkreślił wartość ofiary poniesionej przez Żołnierzy Niezłomnych w czasach, jakich przyszło im żyć, walczyć i ginąć. Współgospodarz uroczystości – ks. Waldemar Marciniak, proboszcz parafii pw. bł. ks. Jerzego Popiełuszki w Nunie – odmówił modlitwę w intencji poległych. Na zakończenie tej części uroczystości delegacje złożyły wiązanki kwiatów pod krzyżem.

Druga część obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych miała miejsce w kościele parafialnym w Nunie. O godz. 11.30 rozpoczęła się uroczysta msza św., której przewodniczył ks. kanonik dr Piotr Grzywaczewski – Kanclerz Kurii Diecezjalnej Płockiej. Oprawę muzyczną mszy św. zapewnił Chór Parafialny „Lira” z parafii św. Wojciecha w Nasielsku pod kierownictwem Pani Joanny Ostaszewskiej. Na początku mszy św. proboszcz parafii w Nunie – ks. Waldemar Marciniak powitał serdecznie wszystkich przybyłych do kościoła, a w sposób szczególny głównego celebransa oraz ks. kanonika Tadeusza Jabłońskiego – byłego proboszcza parafii w Nunie, pomysłodawcę i inicjatora tablicy pamiątkowej. Wszystkich uczestników mszy św. bardzo poruszyło przejmujące w swojej wymowie kazanie ks. kanonika dr Piotra Grzywaczewskiego, odnoszące się do naszych lokalnych Bohaterów Niezłomnych. Odniósł się on nie tylko do ofiary życia żołnierzy poległych w Popowie Borowym, ale też do tragicznych losów ich rodzin, odwołując się do kart książki „Żona wyklęta” autorstwa obecnej na uroczystości Pani Anny Śnieżko – żony wnuka Władysława Grudzińskiego „Pilota”. Wzruszająco dla wszystkich brzmiały słowa skierowane wprost do obecnych na mszy św. żony Władysława Grudzińskiego „Pilota” – Pani Anastazji Rączki oraz ich córki – Pani Heleny Śnieżko. Ksiądz Kanclerz podkreślił szczególnie wielkie przywiązanie i miłość do Boga oraz wstawiennictwo Najświętszej Maryi Panny, która pozwoliła im ocaleć od śmierci.

Po kazaniu Sekretarz Nasielska – Pan Marek Maluchnik przedstawił historię przygotowań do tego wyjątkowego dnia, a następnie dokonała się ceremonia odsłonięcia i poświęcenia tablicy pamiątkowej ku czci poległych w Popowie Borowym. Do odsłonięcia tablicy zostali zaproszeni najbardziej godni tego przywileju, czyli przedstawiciele rodzin poległych żołnierzy NZW. Tablicę odsłonili:
• z rodziny Władysława Grudzińskiego – Pani Anastazja Rączka, żona ppor. Władysława Grudzińskiego „Pilota”, z prawnukiem Kamilem,
• z rodziny Czesława Wilskiego – Pan Artur Wilski, wnuk Pana Wacława Wilskiego – brata ppor. Czesława Wilskiego „Zryw”, „Brzoza”,
• z rodziny Hieronima Żbikowskiego – Pan Kamil Żbikowski, wnuk brata ppor. Hieronima Żbikowskiego „Twardowski”, „Gwiazda”.
Następnie modlitwę błogosławieństwa odmówił i tablicę poświęcił ks. kanonik dr Piotr Grzywaczewski – Kanclerz Kurii Diecezjalnej Płockiej. Wiązanki kwiatów pod tablicą złożyli zaś:
• przedstawiciele rodzin poległych żołnierzy: Pani Helena Śnieżko – córka ppor. Władysława Grudzińskiego „Pilota” z wnukiem Grzegorzem, Pan Stefan Wilski – brat ppor. Czesława Wilskiego „Zryw”, „Brzoza” oraz Pan Ireneusz Żbikowski – bratanek ppor. Hieronima Żbikowskiego „Twardowski”, „Gwiazda”,
• w imieniu Wojewody Mazowieckiego – Pan dr Piotr Oleńczak, Pełnomocnik Wojewody ds. Kombatantów,
• w imieniu mieszkańców i władz samorządowych Gminy Nasielsk: Zastępca Burmistrza Nasielska – Pan Andrzej Kordulewski oraz Przewodniczący Rady Miejskiej w Nasielsku – Pan Jerzy Lubieniecki.

Na tablicy umieszczony jest następujący tekst:
PAMIĘCI NIEZŁOMNYCH ŻOŁNIERZY NARODOWEGO ZJEDNOCZENIA WOJSKOWEGO
WALCZĄCYCH W IMIĘ WOLNOŚCI, HONORU I WIARY
Z SOWIECKIM I KOMUNISTYCZNYM ZNIEWOLENIEM
POLEGŁYCH 23 CZERWCA 1950 ROKU W POPOWIE BOROWYM

DOWÓDCA PPOR. WŁADYSŁAW GRUDZIŃSKI „PILOT”
PPOR. CZESŁAW WILSKI „ZRYW”, „BRZOZA”
PPOR. KAZIMIERZ CHRZANOWSKI „KETLING”, „WILK”
PPOR. HIERONIM ŻBIKOWSKI „TWARDOWSKI”, „GWIAZDA”
DLA CIEBIE POLSKO
Tablica ma kształt tarczy herbowej nawiązującej kształtem do herbu Gminy Nasielsk. W górnej części tablicy znajduje się krzyż oraz istotny element herbu Gminy Nasielsk, jakim jest lew trzymający w łapach prawdę. Pod tekstem umieszczony został odlew ryngrafu, należącego do ppor. Czesława Wilskiego. Przedstawia on Matkę Boską Częstochowską na tle wizerunku orła w koronie. W dolnej części na szarfie napis: „Pod Twoją Obronę Uciekamy Się”.

Pod koniec mszy św. list od Marszałka Województwa Mazowieckiego – Pana Adama Struzika skierowany do uczestników uroczystości odczytał Pan Radosław Rybicki – Dyrektor Departamentu Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego. Następnie głos zabrała Pani Anna Śnieżko – żona wnuka Władysława Grudzińskiego „Pilota”, która w imieniu rodzin poległych żołnierzy NZW podziękowała za tę uroczystość i towarzyszące jej przeżycia. Młodzież z parafii w Nunie złożyła na ręce celebransów oraz Zastępcy Burmistrza Nasielska podziękowania i wręczyła pamiątkowe kalendarze. Na zakończenie ks. proboszcz Waldemar Marciniak podziękował wszystkim, którzy przyczynili się do tak wspaniałego i godnego przebiegu uroczystości.

Uczestnicy mszy św. mieli możliwość wpisania się na karcie pamiątkowej uroczystości, która znajdzie się w kronice Szkoły Podstawowej w Popowie Borowym. Warto dodać, iż uroczystości w kościele w Nunie towarzyszyła wystawa zdjęć przygotowana z inicjatywy ks. proboszcza Waldemara Marciniaka dzięki współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej oraz przy udziale parafian.

To ważne, że mamy w naszej Gminie kolejne miejsce pamięci, drugie – po krzyżu w Popowie Borowym – miejsce upamiętnienia żołnierzy NZW poległych w Popowie Borowym. Ważne tym bardziej, iż pomimo upływających w tym roku 70 lat od ich śmierci, do tej pory nie znamy miejsca ich pochówku. A nawiązując do 70 rocznicy ich śmierci już dziś chcemy zaprosić wszystkich na uroczystości tej właśnie rocznicy, które odbędą się w niedzielę 21 czerwca w Popowie Borowym.